Развіцце грашовых сістэм

XIV
стагоддзе прынесла на землі летапіснай Русі не толькі шырокую плынь
пражскіх грошаў, але і ўзнаўленне ўласнай манетнай вытворчасці. На той час
заходняя суседка Вялікага княства Літоўскага — Польшча — ужо мела даволі
працяглыя традыцыі манетнай справы. Пашыраныя даўней мясцовыя і еўрапейскія
пенязі ўжо не задавальнялі патрэбаў эканомікі краіны, і гэта прычынілася да
з'яўлення новых, буйнейшых наміналаў. У пачатку стагоддзя ў розных рэгіёнах
краіны сталі выбівацца квартнікі. Кароль Уладзіслаў Лакетак у 1320-ыя гады
здзейсніў спробу эмісіі першых польскіх залатых фларынаў. Ягоны сын Казімір
Вялікі працягваў біць пенязі і квартнікі, а таксама рэдкія паўквартнікі. Была
ажыццёўлена спроба выпуску папулярных у Еўропе грошаў. Пры гэтым Казімір дбаў
пра цэнтралізацыю як улады, так і манетнай справы ў гаспадарстве. Ягоным
жыццёвым крэда быў тэзіс: «Адна дзяржава і адна манета». Польскія манеты за
Казімірам выконваліся на высокім мастацкім узроўні. З'явіліся зробленыя ў
густоўным стылі партрэтныя манеты. Ініцыятыве Казіміра таксама належыць пачатак
выбіцця рускіх грошыкаў у Львове ў 50-ых гадах XIV
стагоддзя.


Польскі паўквартпнік Казіміра Вялікага

У другой палове
XIV стагоддзя з'яўляюцца і першыя манеты ВКЛ.
Гэты перыяд манетнай справы яшчэ недастаткова даследаваны, некаторыя тыпы манет
вядомыя навуцы меней за дзесяцігоддзе, а ў бліжэйшай будучыні імаверна адкрыццё
новых тыпаў, якія могуць дапоўніць і нават змяніць існую класіфікацыю.
Пісьмовыя звесткі пра дзейнасць


Северская манета без імя князя (верагодна, 1350-ыя гады)

тагачасных манетных
двароў не захаваліся, таму ўсе спробы сістэматызацыі даследаванняў манет маюць
пэўную долю верагоднасці.

Першыя ўдзельныя
манеты ўсходу Вялікага княства Літоўскага, якія, верагодна, былі і першымі
манетамі вялікалітоўсісіх князёў увогуле, маюць характар перайманняў і, як
правіла, нясуць золатаардынскія матывы калі не на абодвух, дык на адным з
бакоў. Датаванне гэтых анэпіграфных манет выклікае найбольшыя спрэчкі. Галоўнае
пытанне, у якое ўпіраецца дакладнае вызначэнне даты эмісій, — чаму за прыклад
быў абраны гэты, а не той тып ардынскай манеты? Ці магло прайсці шмат часу
паміж выбіццём арыгінала і пераймання? I
калі магчыма і тое, і другое, дык што было найбольш верагодна ў канкрэтных
гістарычных умовах?

Зараз на сайце

Зараз на сайце 1 гость.

Лічыльнікі

Rating All.BY

Статыстыка

-